Pickels

Door: Jeroen Offermans (© Alpintreff, december 2001)

Pickels kan men onderverdelen in twee hoofdgroepen, te weten basispickels en technische pickels, die qua toepassingen en eisen volledig uiteenlopen.

De basispickel (CE: B-norm) wordt gebruikt voor de volgende toepassingen (in willekeurige volgorde):

• Sonderen: het testen van de kwaliteit van de sneeuwlaag en opsporen van eventuele gletsjerspleten
• Zekeren: het maken van een verankeringspunt aan ingeramde pickel of Totermannzekering (dodeman, T-anker)
• Steunen: evenwichtshulp bij het lopen in steil terrein. (Let op: steunen is niet hangen)
• Remhulp:bij het vallen in sneeuw/firn
• Treden hakken: vooral voor de gids c.q. instructeur is dit een niet te onderschatten toepassing.

De lengte van de pickel wordt als volgt afgemeten: rechtop gaan staan, pickelkop in de hand nemen, de punt moet nu tot aan de enkels reiken of net daar boven. Is de pickel te kort, dan wordt hij voor veel van bovenstaande toepassingen onbruikbaar (denk eens aan het hakken van treden onder je).

Een technische pickel (CE: T-norm) wordt veelal korter gekozen dan de zojuist beschreven basispickel en kan daarom worden ingezet in steiler terrein (lange steel zit minder in de weg). De lengte reikt, bij het in de hand nemen van de kop, tot halverwege het onderbeen. De steilijspickel is dus ook geschikt voor beklimmingen met "Schaftzug-techniek" (piolet traction). Hoewel de trend lang kort is geweest gaat men, op advies van vele gidsen, toch weer naar de ietwat langere technische pickel (lengte een paar cm boven de enkel). Zeker voor instructeurs. Reden: lengte voordeel bij sonderen, treden hakken, etc. Bovendien: Een goede klimmer gebruikt geen Schaftzug-techniek tot 70 graden ijssteilte. Vanaf 80 graden wordt het wellicht tijd voor een ijsbijl.

De houw vormt een compromis tussen springwerking (treden hakken, "Führerpickel") en beet (steilijsklimmen, steilijspickel). Hoe krommer de houw des te minder de springwerking/des te groter de beet. Een kromme houw trekt zich bovendien vast naarmate de steel van het ijs wordt weggetrokken.

Een mooi compromis voor een instructeur of gids is een pickel met een niet al te kromme houw en wat extra vertanding (en een goede techniek) ter compensatie. Bij de basispickel worden er geen eisen gesteld aan de houw, bij de technische pickel wel. De houw wordt op verschillende manieren in een proefopstelling belast.

De minimale eisen met betrekking tot de breuksterkte van de steel bedragen (volgens CE-Normen):

• 100 kg voor de basispickel (B)
• 250 kg voor de technische pickel (T)

Om dit te bereiken maken fabrikanten veelal gebruik van 6091 T6 of Ergal 7075 aluminium voor de vervaardiging van de steel. Enkele buizen zijn zelfs voorzien van een profiel aan de binnenzijde om nog meer weerstand te bieden tegen buigen. Het houten en kunststof (glasvezel) tijdperk hebben we ver achter ons gelaten.

Een rubberen of kunststof bekleding voorkomt het vastvriezen van de hand aan de pickel bij zeer lage temperaturen en zorgt voor wat extra grip.

Polslussen worden tegenwoordig afgeraden. Bij een val sleep je een dodelijk projectiel achter je aan!